De man die de bank liet springen

Wie hij was

Charles Deville Wells (1841–1922) was een ingenieur en serieoplichter die geld ophaalde bij investeerders voor uitvindingen die niet bestonden. In juli 1891 kwam hij in Monte Carlo aan met £4.000 van dat geld. In vijf dagen liet hij meerdere keren de bank springen, waarbij de kasreserve van een tafel op raakte, en vertrok naar eigen zeggen met ongeveer £40.000, enkele miljoenen ponden van nu.

Roulette in Monte Carlo

Wat hij werkelijk deed

Hij zei dat hij een onfeilbaar systeem had en zei nooit welk. Getuigen zagen geen duidelijk patroon in zijn spel, en geen betrouwbaar verslag noemt een methode; de MartingalestrategieMartingaleProgressie die de inzet na elk verlies verdubbelt. Zie de sectie Strategie voor wat ze wel en niet doet.Volledig lezen → die vaak aan zijn naam wordt gekoppeld, is giswerk. Het maakt weinig uit: elk systeem op het tableaumateriaalTableauHet gedrukte inzetveld op de tafel. Ook: tafel, vilt, laken.Volledig lezen → heeft dezelfde verwachtingswaardewiskundeVerwachtingswaardeHet gemiddelde resultaat per inzet op de lange termijn. −1/37 van de inzet voor elke standaardinzet bij Europese roulette.Volledig lezen →, dus wat hij ook deed, het resultaat was een lange reeks geluk. De kanswiskundeKansDe kans op een uitkomst, van 0 tot 1 of van 0% tot 100%. Eén nummer: 1/37 = 2,70%.Volledig lezen → op een reeks geluk zo lang als de zijne is klein voor elke afzonderlijke speler en groot voor de duizenden die in een seizoen door een casino gaan. Iemand zou Wells worden. Het was Wells.

Het lied

“The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo” (1892) van Fred Gilbert, gezongen door Charles Coborn, was een enorme hit in de music halls van Londen en stak over naar Amerika. De verteller paradeert met een zelfverzekerde houding over de boulevard, en de uitdrukking “de bank laten springen” betekent sindsdien een spectaculaire winst. Het lied vermeldt het tweede bezoek niet.

Het tweede bezoek en daarna

Wells kwam die herfst terug en won opnieuw, en verloor daarna een deel van het geld bij een bezoek in de winter van 1891–92. Hij gaf met geld van investeerders veel uit aan een luxejacht, de Palais Royale; dat bereikte Monte Carlo nooit. Eind 1892 hield de Franse politie hem in Le Havre vast, en in maart 1893 veroordeelde een Londense rechtbank hem voor fraude tot acht jaar dwangarbeid. Hij kwam in 1899 vrij, kreeg in 1906 nog drie jaar voor een andere fraude en dreef rond 1911 in Parijs een nepbank die 1% per dag beloofde, wat hem in een Franse gevangenis bracht. Hij stierf in 1922 in Londen. Het casino, dat in 1891 £40.000 had uitbetaald en meer dan dat aan publiciteit ontving, deed er zeer goede zaken mee.

Waarom het verhaal ertoe doet

Het is het duidelijkste geval van een systeem dat “werkt” en dan niet meer. Het systeem deed beide keren niets; het geluk kwam en ging, zoals de pagina’s over variantiewiskundeVariantieEen maat voor hoe breed de resultaten rond de verwachtingswaarde gespreid liggen. Hoog voor een straight up, laag voor enkelvoudige kansen.Volledig lezen → zeggen dat het moet. Het casino verloor een week en won een legende. Elk systeem dat sindsdien is verkocht heeft een Wells in zijn getuigenissen, en elk heeft een tweede bezoek dat de getuigenis niet noemt.

Vragen